Biến đổi khí hậu đang đặt ra những thách thức chưa từng có đối với ngành cấp thoát nước và xử lý nước thải. Theo Hiệp hội Nước Quốc tế (IWA), khí nhà kính – bao gồm CO₂, CH₄ và N₂O – không chỉ là nguyên nhân gây biến đổi khí hậu mà còn tác động trực tiếp đến chất lượng và sự sẵn có của nguồn nước.
Ngành nước thải: nạn nhân và tác nhân của biến đổi khí hậu
Ngành xử lý nước thải hiện đang đứng trước một nghịch lý: vừa là nạn nhân chịu tác động nặng nề từ biến đổi khí hậu, vừa là một nguồn phát thải khí nhà kính đáng kể. Các nhà máy xử lý nước thải tiêu thụ lượng điện năng lớn, đồng thời phát sinh khí methane và nitrous oxide trong quá trình vận hành.
Theo IWA, lượng phát thải từ nước thải chưa qua xử lý cao gấp 3 lần so với hệ thống xử lý nước thải thông thường. Đây là con số đáng lo ngại, đặc biệt tại các đô thị đang phát triển nhanh như Việt Nam.
Bài học từ dự án WaCCliM quốc tế
Dự án WaCCliM (Water and Wastewater Companies for Climate Mitigation) do IWA và GIZ phối hợp thực hiện tại Mexico, Peru và Thái Lan đã chứng minh: các công ty xử lý nước thải hoàn toàn có thể giảm phát thải khí nhà kính trong khi vẫn duy trì, thậm chí nâng cao chất lượng dịch vụ. Mô hình này áp dụng thu hồi biogas từ bùn thải để phát điện, tối ưu hóa sục khí giảm tiêu thụ năng lượng, kiểm soát phát thải N₂O trong xử lý nitơ, và tái sử dụng nước sau xử lý.
Cơ hội cho ngành xử lý nước thải Việt Nam
Việt Nam đang hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Đây chính là thời điểm để ngành xử lý nước thải tiên phong áp dụng công nghệ xanh. Các giải pháp xử lý bùn chuyên sâu – thu hồi năng lượng, tái sử dụng bùn thải làm phân bón hữu cơ, giảm thể tích bùn – không chỉ giúp giảm chi phí vận hành mà còn đóng góp trực tiếp vào mục tiêu giảm phát thải quốc gia.
TPlus cam kết đồng hành cùng các doanh nghiệp và địa phương trong việc xây dựng hệ thống xử lý nước thải và bùn thải bền vững, thân thiện với môi trường.
Nguồn tham khảo: IWA – Water and Wastewater Companies for Climate Mitigation, iwa-network.org
